Το παρακάτω κείμενο αποτελεί ρεπορταζιακή ανάλυση/άποψη του CannaReport με αφορμή τη δημόσια ανάρτηση του υπουργού Υγείας και την προηγούμενη τοποθέτηση του ΕΣΕΚΑΝΝΑ στη Βουλή.
Ο υπουργός Υγείας προαναγγέλλει νέα τροπολογία για ψεκασμένα καπνιζόμενα προϊόντα, όμως το ερώτημα παραμένει: αντιμετωπίζεται το πρόβλημα ή απλώς μετακινείται;
Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης προανήγγειλε νέα τροπολογία για την απαγόρευση προϊόντων που ψεκάζονται με χημικές ουσίες και προορίζονται για κάπνισμα, μετά από καταγγελίες ότι στην αγορά εμφανίζονται πλέον προϊόντα όπως χαμομήλι και λεβάντα, τα οποία φέρονται να έχουν υποστεί ψεκασμό με άγνωστες ουσίες.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται λίγες εβδομάδες μετά την απαγόρευση της λιανικής πώλησης, διακίνησης και διάθεσης προϊόντων κάνναβης σε μορφή ξηρού ανθού, ανεξαρτήτως περιεκτικότητας σε THC ή άλλα κανναβινοειδή. Το νέο πλαίσιο εφαρμόστηκε με τον Ν. 5302/2026 και ενεργοποιήθηκε άμεσα, με σχετική ανακοίνωση και από τον ΕΟΦ.
Ωστόσο, η σημερινή συζήτηση γύρω από το χαμομήλι και τη λεβάντα δεν προέκυψε ξαφνικά. Ο ΕΣΕΚΑΝΝΑ είχε προειδοποιήσει ήδη στη Βουλή ότι η απαγόρευση του ανθού κάνναβης δεν λύνει το πρόβλημα των sprayed προϊόντων. Αντίθετα, είχε επισημάνει ότι όταν το κράτος στοχοποιεί το φυτικό υπόστρωμα και όχι την ίδια την επικίνδυνη πρακτική του ψεκασμού, η αγορά μπορεί απλώς να μετακινηθεί σε άλλα βότανα.
Σύμφωνα με την ανάρτηση του υπουργού, στην επιτροπή της Βουλής εκπρόσωπος του κλάδου φέρεται να είπε: «αν μας απαγορεύσετε την κάνναβη θα ψεκάζουμε το χαμομήλι». Η συγκεκριμένη απόδοση όμως αλλάζει το νόημα της τοποθέτησης που είχε γίνει από τον ΕΣΕΚΑΝΝΑ.
Η φράση για το χαμομήλι δεν ειπώθηκε ως δήλωση πρόθεσης του κλάδου να στραφεί σε ψεκασμένα βότανα. Ειπώθηκε ως προειδοποίηση. Ως παράδειγμα για το τι μπορεί να συμβεί όταν μια νομοθετική παρέμβαση απαγορεύει ένα συγκεκριμένο φυτό, χωρίς να αντιμετωπίζει οριζόντια την πραγματική προβληματική πρακτική: τον ψεκασμό καπνιζόμενων προϊόντων με άγνωστες, συνθετικές ή ημισυνθετικές ουσίες.
Με απλά λόγια, άλλο πράγμα είναι να λες «αν απαγορεύσετε μόνο τον ανθό, η αγορά μπορεί να μετακινηθεί στο χαμομήλι» και άλλο να παρουσιάζεται αυτό ως «θα ψεκάζουμε χαμομήλι».
Η διαφορά δεν είναι λεπτομέρεια. Είναι η ουσία του προβλήματος.
Η απαγόρευση του ανθού δεν σταμάτησε τα sprayed προϊόντα
Η νέα τροπολογία που προανήγγειλε ο υπουργός δείχνει ακριβώς αυτό που είχε τεθεί στη Βουλή: η απαγόρευση του ξηρού ανθού κάνναβης δεν εξαφάνισε το πρόβλημα των ψεκασμένων προϊόντων.
Αντιθέτως, φαίνεται ότι η αγορά των χημικά ενισχυμένων καπνιζόμενων προϊόντων μπορεί να αλλάξει υπόστρωμα. Από τον ανθό κάνναβης, σε χαμομήλι. Από το χαμομήλι, σε λεβάντα. Και αύριο, ενδεχομένως, σε οποιοδήποτε άλλο φυτικό υλικό μπορεί να αποξηρανθεί, να συσκευαστεί, να ψεκαστεί και να πουληθεί.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η πολιτεία δεν πρέπει να παρέμβει. Το αντίθετο. Αν πράγματι κυκλοφορούν καπνιζόμενα φυτικά προϊόντα ψεκασμένα με άγνωστες χημικές ουσίες, η παρέμβαση είναι αναγκαία. Ιδίως όταν αυτά τα προϊόντα μπορεί να φτάνουν σε νεαρές ηλικίες ή να παρουσιάζονται με τρόπο που δεν επιτρέπει στον καταναλωτή να γνωρίζει τι πραγματικά εισπνέει.
Το ερώτημα όμως είναι αν η παρέμβαση θα είναι στοχευμένη και αποτελεσματική ή αν θα συνεχιστεί η ίδια λογική: απαγορεύεται το ένα υπόστρωμα, μετακινείται η αγορά στο επόμενο.
Το πραγματικό πρόβλημα δεν ήταν ο φυσικός ανθός CBD
Η συζήτηση πρέπει να γίνει με ειλικρίνεια. Το πρόβλημα της δημόσιας υγείας δεν ήταν ο φυσικός ανθός CBD ως τέτοιος. Το πρόβλημα ήταν και παραμένει η κυκλοφορία προϊόντων που έχουν υποστεί επεξεργασία με άγνωστες ή αμφίβολες ουσίες, χωρίς σαφή έλεγχο, χωρίς διαφάνεια στη σύνθεση και χωρίς πραγματική ενημέρωση του καταναλωτή.
Όταν το κράτος απαγορεύει συλλήβδην τον φυσικό ανθό κάνναβης χαμηλής THC, ενώ το ίδιο το ισχύον πλαίσιο για τα νέα καταστήματα κάνναβης προβλέπει ήδη αυστηρές κυρώσεις για ψεκασμένα ή νοθευμένα προϊόντα, τότε το πρόβλημα δεν λύνεται απαραίτητα στη ρίζα του. Αντί να στοχεύεται αποκλειστικά η παράνομη και επικίνδυνη πρακτική του ψεκασμού, απομακρύνεται από την αγορά και ένα φυσικό προϊόν που θα μπορούσε να διατίθεται νόμιμα, ελεγχόμενα και με διαφάνεια. Το αποτέλεσμα είναι ότι η προβληματική αγορά δεν εξαφανίζεται· απλώς αλλάζει υπόστρωμα.
Αυτό ακριβώς φαίνεται να συμβαίνει τώρα.
Η ίδια η ανάγκη για νέα τροπολογία, λίγες μόλις εβδομάδες μετά την απαγόρευση του ανθού, δείχνει ότι το αρχικό μέτρο δεν αντιμετώπισε τον πυρήνα του προβλήματος. Αν τον είχε αντιμετωπίσει, δεν θα χρειαζόταν σήμερα να συζητάμε για ψεκασμένο χαμομήλι και λεβάντα.
Όταν κάνεις λάθος, το θέμα είναι να το αναγνωρίζεις
Στη δημόσια πολιτική, το θέμα δεν είναι να μην κάνεις ποτέ λάθος. Αυτό είναι αδύνατο. Το θέμα είναι, όταν ένα μέτρο αποδεικνύεται ανεπαρκές ή άστοχο, να το αναγνωρίζεις και να το διορθώνεις άμεσα.
Αν η απαγόρευση του ανθού στόχευε κυρίως τα sprayed προϊόντα, τότε η ίδια η εξέλιξη με το χαμομήλι δείχνει ότι η στόχευση ήταν λανθασμένη ή τουλάχιστον ελλιπής. Η επικίνδυνη πρακτική δεν ήταν αποκλειστικά δεμένη με την κάνναβη. Ήταν δεμένη με τον ψεκασμό καπνιζόμενων φυτικών προϊόντων με άγνωστες χημικές ουσίες.
Αν αυτό αναγνωρίζεται σήμερα με νέα τροπολογία, τότε πρέπει να αναγνωριστεί και το επόμενο βήμα: ότι η καθολική απαγόρευση του φυσικού ανθού CBD δεν αποτελεί από μόνη της σοβαρή πολιτική δημόσιας υγείας.
Μια σοβαρή πολιτική δεν τιμωρεί αδιακρίτως το φυσικό προϊόν επειδή κάποιοι διακινούν χημικά ενισχυμένες εκδοχές του. Αντίθετα, διαχωρίζει, ελέγχει, αδειοδοτεί, επιτηρεί και τιμωρεί στοχευμένα εκεί όπου υπάρχει πραγματικός κίνδυνος.
Η δημόσια υγεία δεν προστατεύεται με εύκολες απαγορεύσεις
Αν το Υπουργείο Υγείας ενδιαφέρεται πραγματικά για τη δημόσια υγεία, τότε η συζήτηση δεν μπορεί να μείνει μόνο στο «τι θα απαγορεύσουμε αύριο». Πρέπει να ανοίξει και το ερώτημα τι θα ρυθμίσουμε σωστά.
Η αγορά χρειάζεται ένα καθαρό, αυστηρό και εφαρμόσιμο πλαίσιο για φυσικό ανθό CBD και για προϊόντα κάνναβης με σαφείς προδιαγραφές. Χρειάζεται εργαστηριακούς ελέγχους, ιχνηλασιμότητα, υπεύθυνη διάθεση, ηλικιακούς περιορισμούς, σωστή επισήμανση και πραγματικές ποινές για όσους διαθέτουν χημικά ενισχυμένα ή παραπλανητικά προϊόντα.
Ακόμη περισσότερο, η χώρα πρέπει κάποια στιγμή να συζητήσει σοβαρά και χωρίς φόβο για τα προϊόντα άνω του 0,3% THC. Όσο η πολιτεία αρνείται να αγγίξει ρυθμιστικά την πραγματικότητα της αγοράς, τόσο αφήνει χώρο είτε στη μαύρη αγορά είτε σε γκρίζες λύσεις που εμφανίζονται κάθε φορά με νέο όνομα, νέο βότανο και νέα χημική σύνθεση.
Μόνο με γενναίες πολιτικές προστατεύεται η δημόσια υγεία. Όχι με σπασμωδικές απαγορεύσεις που κυνηγούν το σύμπτωμα αφού έχει ήδη μετακινηθεί.
Το ερώτημα που μένει
Το χαμομήλι δεν είναι το πρόβλημα. Ούτε η λεβάντα. Όπως δεν ήταν από μόνος του το πρόβλημα ο φυσικός ανθός CBD.
Το πρόβλημα είναι η ανεξέλεγκτη αγορά προϊόντων που ψεκάζονται με ουσίες που ο καταναλωτής δεν γνωρίζει, δεν καταλαβαίνει και δεν μπορεί να αξιολογήσει. Αυτό πρέπει να αντιμετωπιστεί με σοβαρότητα.
Η σημερινή εξέλιξη δεν δικαιώνει την απαγόρευση του ανθού. Δικαιώνει την προειδοποίηση ότι η απαγόρευση του ανθού δεν αρκεί.
Και αν η πολιτεία θέλει πραγματικά να προστατεύσει τη δημόσια υγεία, οφείλει να διορθώσει την πορεία της: να χτυπήσει τα sprayed και τα επικίνδυνα προϊόντα, αλλά να ξανανοίξει τη συζήτηση για νόμιμη, ελεγχόμενη και διαφανή αγορά φυσικών προϊόντων κάνναβης.
Γιατί η δημόσια υγεία δεν προστατεύεται όταν το πρόβλημα απλώς αλλάζει συσκευασία. Προστατεύεται όταν το κράτος έχει το θάρρος να ρυθμίσει την πραγματικότητα.
