CBD, THC και νόμιμη κάνναβη: τι πρέπει να γνωρίζει ο καταναλωτής

Η κάνναβη είναι ένα φυτό με πολλές διαφορετικές ποικιλίες, χρήσεις και χημικές ενώσεις. Για τον περισσότερο κόσμο, όμως, η συζήτηση γύρω από τη νόμιμη κάνναβη αρχίζει συνήθως με δύο λέξεις: CBD και THC.

Αυτές οι δύο ουσίες ανήκουν στην κατηγορία των κανναβινοειδών, δηλαδή των φυσικών ενώσεων που υπάρχουν στο φυτό της κάνναβης. Παρότι προέρχονται από το ίδιο φυτό, δεν είναι ίδιες. Έχουν διαφορετική δράση στον οργανισμό, διαφορετική κοινωνική αντίληψη και διαφορετική νομική αντιμετώπιση.

Η κατανόηση αυτής της διαφοράς είναι απαραίτητη για κάθε καταναλωτή που θέλει να ξέρει τι αγοράζει, τι χρησιμοποιεί και τι σημαίνει ο όρος «νόμιμη κάνναβη».

Τι είναι το CBD;

Το CBD, δηλαδή η κανναβιδιόλη, είναι ένα από τα πιο γνωστά κανναβινοειδή της κάνναβης. Σε αντίθεση με το THC, δεν θεωρείται μεθυστικό με την κλασική έννοια και δεν προκαλεί το “high” που συνδέεται με την ψυχαγωγική χρήση κάνναβης.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει αναφέρει ότι η κανναβιδιόλη δεν φαίνεται να έχει δυνατότητα κατάχρησης ή να προκαλεί βλάβη αντίστοιχη με ουσίες που ελέγχονται διεθνώς, ενώ το 2017 συνέστησε να μην τεθεί το καθαρό CBD υπό διεθνή έλεγχο ως ελεγχόμενη ουσία.

Αυτός είναι και ένας από τους βασικούς λόγους που το CBD βρέθηκε τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο μιας μεγάλης αγοράς προϊόντων: έλαια, καλλυντικά, κάψουλες, τρόφιμα, ροφήματα, ανθοί χαμηλής THC και προϊόντα ευεξίας.

Όμως χρειάζεται προσοχή. Το ότι το CBD δεν προκαλεί το ίδιο αποτέλεσμα με το THC δεν σημαίνει ότι όλα τα προϊόντα CBD είναι ίδια ή ότι μπορούν να πωλούνται χωρίς κανόνες. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πολλά προϊόντα που περιέχουν CBD, ειδικά όταν πρόκειται για εκχυλίσματα σε τρόφιμα ή συμπληρώματα, αντιμετωπίζονται ως novel food, δηλαδή ως «νέα τρόφιμα» που χρειάζονται ειδική αξιολόγηση και έγκριση.

Τι είναι το THC;

Το THC, δηλαδή η τετραϋδροκανναβινόλη, είναι το κανναβινοειδές που συνδέεται κυρίως με την ψυχοδραστική επίδραση της κάνναβης. Είναι η ουσία που ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για το αίσθημα ευφορίας, τη μεταβολή της αντίληψης και το “high”.

Αυτός είναι και ο λόγος που η περιεκτικότητα σε THC βρίσκεται στο κέντρο των περισσότερων νομοθεσιών. Όταν ένα κράτος θέλει να διαχωρίσει τη βιομηχανική ή χαμηλής THC κάνναβη από την κάνναβη που αντιμετωπίζεται ως ναρκωτική ουσία, συνήθως θέτει ένα ποσοτικό όριο THC.

Τα όρια αυτά δεν είναι παντού ίδια. Άλλες χώρες χρησιμοποιούν το 0,2%, άλλες το 0,3%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις υπάρχουν διαφορετικοί κανόνες ανάλογα με την κατηγορία προϊόντος.

Για τον καταναλωτή, αυτό σημαίνει ότι δεν αρκεί να δει τη λέξη “κάνναβη” σε μια συσκευασία. Πρέπει να ξέρει τι περιέχει το προϊόν, ποια είναι η περιεκτικότητα σε THC, αν υπάρχουν εργαστηριακές αναλύσεις και αν το προϊόν συμμορφώνεται με το ισχύον πλαίσιο της χώρας όπου πωλείται.

CBD και THC: η βασική διαφορά

Η πιο απλή διαφορά είναι η εξής:

Το CBD δεν προκαλεί το κλασικό “high”. Το THC είναι το βασικό ψυχοδραστικό συστατικό της κάνναβης.

Αυτή η διαφορά όμως δεν είναι μόνο βιολογική. Είναι και νομική, εμπορική και κοινωνική.

Το CBD χρησιμοποιείται συχνά σε προϊόντα ευεξίας, καλλυντικά και συμπληρωματικές εφαρμογές. Το THC, αντίθετα, αντιμετωπίζεται αυστηρότερα επειδή επηρεάζει την αντίληψη και τη συμπεριφορά. Γι’ αυτό και οι νομοθεσίες προσπαθούν να ορίσουν πότε ένα προϊόν θεωρείται χαμηλής THC και πότε περνάει σε κατηγορία απαγορευμένη ή αυστηρά ελεγχόμενη.

Το πρόβλημα είναι ότι η πραγματική αγορά δεν είναι πάντα τόσο απλή. Υπάρχουν προϊόντα με CBD που μπορεί να περιέχουν ίχνη THC. Υπάρχουν εκχυλίσματα πλήρους φάσματος, προϊόντα απομόνωσης CBD, άνθη χαμηλής THC, τρόφιμα, καλλυντικά και ατμιστικά προϊόντα. Κάθε κατηγορία μπορεί να έχει διαφορετική νομική μεταχείριση.

Τι σημαίνει «νόμιμη κάνναβη»;

Ο όρος «νόμιμη κάνναβη» ακούγεται απλός, αλλά στην πράξη μπορεί να σημαίνει πολλά διαφορετικά πράγματα.

Μπορεί να σημαίνει βιομηχανική κάνναβη που καλλιεργείται με νόμιμη ποικιλία. Μπορεί να σημαίνει προϊόν CBD με χαμηλή ή μηδενική THC. Μπορεί να σημαίνει καλλυντικό με συστατικά κάνναβης. Μπορεί να σημαίνει τρόφιμο που περιέχει σπόρους κάνναβης, έλαιο σπόρων ή άλλο επιτρεπόμενο συστατικό. Μπορεί επίσης να σημαίνει ιατρική κάνναβη, η οποία είναι εντελώς διαφορετική κατηγορία και χορηγείται υπό ειδικό πλαίσιο.

Γι’ αυτό ο καταναλωτής πρέπει να είναι προσεκτικός. Η λέξη «νόμιμο» δεν αρκεί από μόνη της. Σημασία έχει:

• σε ποια χώρα πωλείται το προϊόν,
• τι ακριβώς περιέχει,
• ποια είναι η περιεκτικότητα σε THC,
• αν υπάρχουν αναλύσεις,
• αν η κατηγορία του προϊόντος επιτρέπεται,
• αν υπάρχουν περιορισμοί ηλικίας,
• αν πρόκειται για τρόφιμο, καλλυντικό, ατμιστικό προϊόν ή άλλο είδος.

Η κάνναβη δεν είναι μία ενιαία κατηγορία προϊόντων. Είναι ένας ολόκληρος τομέας με διαφορετικά νομικά και εμπορικά επίπεδα.

Τι είπε το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το CBD;

Ένα από τα σημαντικότερα νομικά σημεία στην Ευρώπη είναι η υπόθεση Kanavape, η οποία έφτασε στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το ΔΕΕ έκρινε ότι το CBD, όπως εξετάστηκε στην υπόθεση, δεν μπορεί να θεωρηθεί ναρκωτικό με βάση τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα και ότι ένα κράτος μέλος δεν μπορεί να απαγορεύει αυθαίρετα την κυκλοφορία CBD που έχει παραχθεί νόμιμα σε άλλο κράτος μέλος, εκτός αν ο περιορισμός είναι κατάλληλος, αναγκαίος και αναλογικός για την προστασία της δημόσιας υγείας.

Αυτή η απόφαση δεν σημαίνει ότι όλα τα προϊόντα CBD μπορούν να κυκλοφορούν χωρίς κανόνες. Σημαίνει όμως κάτι πολύ σημαντικό: το CBD δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται απλώς σαν να ήταν THC ή σαν να ήταν αυτόματα ναρκωτική ουσία.

Για την ευρωπαϊκή αγορά, αυτή η διάκριση είναι κρίσιμη. Αν ένα προϊόν CBD είναι νόμιμα παραγμένο, ασφαλές, ελεγμένο και συμμορφωμένο με τις απαιτήσεις της ΕΕ, ένα κράτος πρέπει να έχει σοβαρή και τεκμηριωμένη αιτιολογία για να το απαγορεύσει.

Γιατί μπερδεύεται ο κόσμος;

Ο κόσμος μπερδεύεται γιατί η λέξη «κάνναβη» χρησιμοποιείται για πολλά διαφορετικά πράγματα.

Άλλο η βιομηχανική κάνναβη.
Άλλο το CBD.
Άλλο το THC.
Άλλο η ιατρική κάνναβη.
Άλλο η ψυχαγωγική χρήση.
Άλλο τα καλλυντικά.
Άλλο τα τρόφιμα.
Άλλο τα προϊόντα άτμισης.
Άλλο ο ανθός χαμηλής THC.

Όταν όλα αυτά μπαίνουν κάτω από την ίδια λέξη, δημιουργείται σύγχυση. Αυτή η σύγχυση επηρεάζει και τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις και τους πολιτικούς που καλούνται να νομοθετήσουν.

Μια σοβαρή πολιτική για την κάνναβη πρέπει πρώτα να κάνει σωστές διακρίσεις. Δεν μπορεί να αντιμετωπίζει όλα τα προϊόντα σαν να είναι ίδια.

Τι πρέπει να προσέχει ο καταναλωτής;

Ο καταναλωτής που αγοράζει προϊόντα CBD ή προϊόντα κάνναβης πρέπει να κοιτάζει πρώτα την αξιοπιστία του προϊόντος και του πωλητή.

Ένα σοβαρό προϊόν πρέπει να έχει καθαρή επισήμανση, πληροφορίες για τη σύνθεση, σαφή περιεκτικότητα σε CBD και THC, καθώς και δυνατότητα πρόσβασης σε εργαστηριακές αναλύσεις. Ειδικά στα προϊόντα που λαμβάνονται από το στόμα, χρειάζεται ακόμα μεγαλύτερη προσοχή, γιατί στην Ευρωπαϊκή Ένωση το ζήτημα του CBD ως novel food παραμένει αυστηρά ρυθμισμένο.

Επίσης, ο καταναλωτής δεν πρέπει να αντιμετωπίζει το CBD ως φάρμακο επειδή το είδε σε διαφήμιση ή σε social media. Ιατρικοί ισχυρισμοί δεν μπορούν να γίνονται αυθαίρετα. Άλλο ένα προϊόν ευεξίας και άλλο ένα εγκεκριμένο φαρμακευτικό σκεύασμα.

Το σωστό ερώτημα δεν είναι μόνο «έχει CBD;».
Το σωστό ερώτημα είναι: τι προϊόν είναι, τι περιέχει, ποιος το πουλάει και με ποια τεκμηρίωση;

Η αγορά χρειάζεται ενημέρωση, όχι σύγχυση

Η νόμιμη αγορά κάνναβης μπορεί να λειτουργήσει μόνο αν υπάρχει ενημέρωση. Όταν ο καταναλωτής δεν ξέρει τη διαφορά ανάμεσα στο CBD και το THC, είναι πιο εύκολο να φοβηθεί, να παραπλανηθεί ή να αγοράσει λάθος προϊόν.

Το ίδιο ισχύει και για το κράτος. Όταν η πολιτεία δεν κάνει σαφή διάκριση ανάμεσα σε διαφορετικές κατηγορίες προϊόντων, κινδυνεύει να δημιουργήσει νόμους που τιμωρούν τη νόμιμη αγορά χωρίς να χτυπούν πραγματικά την παράνομη.

Η λύση δεν είναι η ασυδοσία. Η λύση είναι η καθαρή ρύθμιση: έλεγχοι, αναλύσεις, όρια, ηλικιακοί περιορισμοί, σωστή επισήμανση και σοβαρή ενημέρωση.

Συμπέρασμα

Το CBD και το THC είναι δύο διαφορετικές ουσίες με διαφορετική επίδραση και διαφορετική νομική σημασία. Το CBD δεν προκαλεί το κλασικό “high” και έχει αναγνωριστεί διεθνώς ως ουσία που δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αυτόματα σαν ναρκωτικό. Το THC, αντίθετα, είναι το βασικό ψυχοδραστικό συστατικό της κάνναβης και γι’ αυτό βρίσκεται στο επίκεντρο των περιορισμών.

Για τον καταναλωτή, η γνώση αυτής της διαφοράς είναι απαραίτητη. Για την αγορά, είναι προϋπόθεση σοβαρής λειτουργίας. Και για το κράτος, είναι βάση για δίκαιη και αναλογική νομοθέτηση.

Η κάνναβη δεν μπορεί να μπαίνει όλη στο ίδιο καλάθι.
Αν θέλουμε πραγματική προστασία της δημόσιας υγείας, χρειάζεται πρώτα σωστή ενημέρωση.